De zilveren naald (eun-chim in het Koreaans) die zwart kleurt als bewijs van vergiftiging.
In historische Koreaanse series (en ook in Chinese historische drama’s) zie je deze techniek wel eens voorbij komen:
De zilveren naald (eun-chim in het Koreaans) die zwart kleurt als bewijs van vergiftiging.
Die naald wordt achteraf door de lijkschouwer in het lichaam gevoerd om te testen.
Tijdens de Joseon-dynastie in Korea (en de Song- en Ming-dynastieën in China) volgden onderzoekers een officiële handleiding voor forensisch onderzoek, gebaseerd op het beroemde Chinese handboek Xi Yuan Ji Lu (in Korea bekend als Muwonrok of Sinju Muwonrok).
Het standaardprotocol voor een vermoeden van vergiftiging ging als volgt:
1. De lijkschouwer nam een grondig gepolijste, schone zilveren naald.
2. De naald werd via de mond diep in de keel of slokdarm van het slachtoffer geschoven (soms ook omwikkeld met papier of doek om vloeistoffen op te vangen).
3. De mond werd afgesloten en men liet de naald een tijdje zitten.
4. Als de naald er blauwzwart of dofzwart uitkwam en de kleur er niet met water afgewassen kon worden, concludeerde men officieel dat het slachtoffer door vergif om het leven was gekomen.
Hoe werkt dat chemisch gezien?
Zilver reageert heel sterk met zwavel. Zilver (\bm{Ag}) en zwavel (\bm{S}) vormen samen zilversulfide (\bm{Ag_2S}), een verbinding met een kenmerkende zwarte kleur:
In de oudheid en middeleeuwen was het meest gebruikte dodelijke gif arseen (vaak arseentrioxide). Omdat de zuiveringstechnieken in die tijd primitief waren, bevatte arseen bijna altijd grote hoeveelheden zwavelonzuiverheden. Zodra de zilveren naald in contact kwam met het met zwavel verontreinigde gif in de maag of slokdarm, sloeg het zilver direct zwart uit.
Was deze methode betrouwbaar?
Historisch gezien dacht men van wel, maar naar moderne maatstaven is de methode zeer onbetrouwbaar:
Vals-positieven door ontbinding: Wanneer een lichaam ontbindt, zeker in een vochtige omgeving zoals een put, breken bacteriën eiwitten af. Hierbij komen gassen vrij zoals waterstofsulfide (\bm{H_2S}), wat vol zit met zwavel. Een zilveren naald kleurt bij een ontbindend lichaam dus vrijwel altijd zwart, ongeacht of er gif in het spel was.
Zelfs het eten van veel eieren, uien of knoflook kort voor het overlijden kan zilver doen verkleuren.
Vals-negatieven: Zuivere gifstoffen zonder zwavel (zoals giftige plantenextracten, monnikskap, paddenstoelengif of cyanide) laten zilver helemaal niet verkleuren.
Lijkschouwers in die tijd moesten dan ook behoorlijk stalen zenuwen hebben. Zeker bij een ontbonden lichaam uit een put zal de geur en de toestand vreselijk zijn geweest.
In die oude Koreaanse handboeken stonden zelfs hele instructies voor de onderzoekers zelf: ze moesten doeken gedrenkt in azijn voor hun neus en mond binden om niet flauw te vallen van de ontbindingsgassen.
En zoals je al scherp opmerkt: bij een lichaam dat al flink ontbonden was, had die zilveren naald sowieso zwart uitgeslagen door al het vrijgekomen waterstofsulfide. Historisch accuraat gezien trokken ze in zo’n situatie dus waarschijnlijk de verkeerde conclusie, maar voor de spanning en dramatiek in een serie werkt het natuurlijk fantastisch!
Ik vond het interessant en in deze serie zie je hoe dat ging…
