7 Vreemde vragen die je helpen je levensdoel te vinden
7 Vreemde vragen die je helpen je levensdoel te vinden
Op een dag, toen mijn broer 18 was, kwam hij de woonkamer binnenlopen en kondigde trots aan mijn moeder en mij aan dat hij ooit senator zou worden. Mijn moeder gaf hem waarschijnlijk de “Leuk hoor, lieverd”-behandeling, terwijl ik vast afgeleid was door een kom Cheerios of zoiets.
Maar vijftien jaar lang werd dit doel bepalend voor alle beslissingen die mijn broer in zijn leven nam: wat hij op school studeerde, waar hij koos om te wonen, met wie hij contact had en zelfs wat hij met veel van zijn vakanties en weekenden deed.
En nu, na bijna een half leven later, is hij voorzitter van een grote politieke partij in zijn stad en de jongste rechter van de staat. In de komende jaren hoopt hij zich voor het eerst kandidaat te stellen.
Begrijp me niet verkeerd. Mijn broer is een freak. Dit gebeurt eigenlijk nooit.
De meesten van ons hebben geen idee wat we met ons leven willen. Zelfs niet nadat we klaar zijn met school. Zelfs niet nadat we een baan hebben. Zelfs niet nadat we geld verdienen. Tussen mijn 18e en 25e veranderde ik vaker van carrière-ambitie dan dat ik mijn ondergoed verschoonde. En zelfs nadat ik een eigen bedrijf had, was het pas op mijn 28e dat ik duidelijk definieerde wat ik met mijn leven wilde.
De kans is groot dat je meer op mij lijkt en geen idee hebt wat je wilt doen. Het is een worsteling waar bijna elke volwassene mee worstelt. “Wat wil ik met mijn leven doen?” “Waar ben ik gepassioneerd over?” “Waar ben ik niet slecht in?” Ik krijg vaak e-mails van mensen van in de veertig en vijftig die nog steeds geen idee hebben wat ze met zichzelf willen doen.
Een deel van het probleem is het concept van ‘levensdoel’ zelf. Het idee dat we allemaal geboren zijn voor een hoger doel en dat het nu onze kosmische missie is om dat te vinden. Dit is dezelfde soort waardeloze logica die gebruikt wordt om dingen zoals spirituele kristallen te rechtvaardigen of dat je geluksgetal 34 is (maar alleen op dinsdag of tijdens volle maan).
Dit is de waarheid. We leven voor onbepaalde tijd op deze aarde. Gedurende die tijd doen we dingen. Sommige daarvan zijn belangrijk. Andere zijn onbelangrijk. En die belangrijke dingen geven ons leven betekenis en geluk. De onbelangrijke dingen doden eigenlijk alleen maar de tijd.
Wanneer mensen vragen: “Wat moet ik met mijn leven doen?” of “Wat is mijn levensdoel?”, vragen ze eigenlijk: “Wat kan ik met mijn tijd doen dat belangrijk is?”
Dit is een oneindig veel betere vraag om te stellen. Hij is veel hanteerbaarder en heeft niet al die belachelijke ballast die de vraag naar het ‘levensdoel’ met zich meebrengt. Je hoeft niet de hele dag op de bank te zitten en Doritos te eten en na te denken over de kosmische betekenis van je leven. Je zou juist van je luie reet af moeten komen en moeten ontdekken wat voor jou belangrijk voelt.
Een van de meest voorkomende vragen die ik via e-mail krijg, is die van mensen die me vragen wat ze met hun leven zouden moeten doen, wat hun ‘levensdoel’ is. Dit is een onmogelijke vraag voor mij om te beantwoorden. Immers, voor zover ik weet, is deze persoon helemaal weg van het breien van truien voor kittens of het filmen van homo-bondageporno in zijn kelder. Ik heb geen idee. Wie ben ik om te zeggen wat goed of belangrijk voor hem is?
Na wat onderzoek heb ik een aantal vragen samengesteld waarmee u zelf kunt ontdekken wat belangrijk voor u is en wat meer betekenis aan uw leven kan geven.
Deze vragen zijn zeker niet uitputtend of definitief. Sterker nog, ze zijn een beetje belachelijk. Maar ik heb ze zo gesteld omdat het ontdekken van een doel in ons leven iets leuks en interessants zou moeten zijn, geen verplichting.
1. WAT IS JE FAVORIETE SMAAK SANDWICH EN ZIT ER EEN OLIJF BIJ?
Ah, ja. De allerbelangrijkste vraag : Welke smaak broodje zou je willen eten? Want hier is de lastige kleine waarheid over het leven die ze je niet vertellen op peprally’s op de middelbare school:
Soms is alles kut.
Dat klinkt waarschijnlijk ongelooflijk pessimistisch van me. En u denkt misschien: “Hé meneer Manson, zet die frons eens op zijn kop.” Maar ik denk eigenlijk dat dit een bevrijdend idee is.
Alles vereist opoffering. Alles brengt een prijs met zich mee. Niets is altijd plezierig of verheffend. De vraag is dus: welke strijd of opoffering ben je bereid te verdragen? Wat uiteindelijk bepaalt of we vasthouden aan iets waar we om geven, is ons vermogen om de moeilijke tijden te doorstaan en de onvermijdelijke rotdagen te doorstaan.
Als je een briljante techondernemer wilt worden, maar niet tegen mislukkingen kunt, dan zul je het niet ver schoppen. Als je professioneel kunstenaar wilt worden, maar je werk niet honderden, zo niet duizenden keren afgewezen ziet worden, dan ben je er al bij voorbaat klaar mee. Als je een succesvolle advocaat wilt worden, maar een gruwel bent van de 80-urige werkweek, dan heb ik slecht nieuws voor je.
Welke nare ervaringen kun je aan? Kun je de hele nacht door blijven programmeren? Kun je het stichten van een gezin tien jaar uitstellen? Kun je mensen keer op keer van het podium laten vallen van het lachen tot het je lukt?
Welke rot broodje wil je eten? Want we krijgen er allemaal wel eens eentje voorgeschoteld.
Dan kun je er net zo goed eentje met een olijf kiezen.
2. WAT IS ER VANDAAG WAAR OVER JOU WAARDOOR JE 8-JARIGE IK ZOU HUILEN?
Als kind schreef ik verhalen. Ik zat urenlang alleen op mijn kamer te schrijven, over aliens, over superhelden, over grote krijgers, over mijn vrienden en familie. Niet omdat ik wilde dat iemand het las. Niet omdat ik indruk wilde maken op mijn ouders of leraren. Maar gewoon omdat ik het leuk vond.
En toen, om de een of andere reden, stopte ik. Ik weet niet meer waarom.
We hebben allemaal de neiging om het contact te verliezen met wat we als kind leuk vonden. Iets in de sociale druk van de adolescentie en de professionele druk van de jonge volwassenheid perst de passie uit ons. Ons wordt geleerd dat de enige reden om iets te doen is als we er op de een of andere manier voor beloond worden.
Pas toen ik halverwege de twintig was, ontdekte ik weer hoeveel ik van schrijven hield. En pas toen ik mijn eigen bedrijf startte, herinnerde ik me hoeveel plezier ik had in het bouwen van websites – iets wat ik in mijn vroege tienerjaren deed, gewoon voor de lol.
Het grappige is dat als ik als 8-jarige aan mijn 20-jarige zelf had gevraagd: “Waarom schrijf je niet meer?” en ik had geantwoord: “Omdat ik er niet goed in ben”, of “Omdat niemand zou lezen wat ik schrijf”, of “Omdat je daar geen geld mee kunt verdienen”, ik niet alleen volledig ongelijk had gehad, maar dat ik als 8-jarige waarschijnlijk ook in tranen was uitbarsten.
3. WAAROM VERGEET JE TE ETEN?
We hebben allemaal wel eens meegemaakt dat we zo in iets opgingen dat minuten uren werden en uren eindeloos duurden tot: “Jeetje, ik ben vergeten te eten.”
Verondersteld werd dat de moeder van Isaac Newton in zijn beste jaren regelmatig langs moest komen om hem eraan te herinneren dat hij moest eten. Hij was namelijk de hele dag zo verdiept in zijn werk dat hij het steeds vergat.
Ik was vroeger continu bezig met gamen. Dat was waarschijnlijk niet goed. Sterker nog, het was jarenlang een soort probleem. Ik zat games te spelen in plaats van belangrijkere dingen te doen, zoals studeren voor een examen, regelmatig douchen of met andere mensen praten.
Pas toen ik stopte met gamen, besefte ik dat mijn passie niet bij de games zelf lag (hoewel ik er wel dol op ben). Mijn passie ligt bij verbetering, ergens goed in zijn en dan proberen nog beter te worden. De games zelf – de graphics, de verhalen – waren cool, maar ik kan er makkelijk zonder. Het is de competitie – met anderen, maar vooral met mezelf – waar ik van gedij.
En toen ik die obsessie voor verbetering en zelfcompetitie toepaste op een internetbedrijf en op mijn schrijven, tja, toen ging het ineens heel goed.
Misschien is het voor jou wel iets anders. Misschien is het efficiënt organiseren, of verdwalen in een fantasiewereld, of iemand iets leren, of technische problemen oplossen. Wat het ook is, kijk niet alleen naar de activiteiten die je de hele nacht wakker houden, maar kijk naar de cognitieve principes achter die activiteiten die je boeien. Want die kunnen gemakkelijk elders worden toegepast.
4. HOE KUN JE JEZELF BETER IN GEKKIGHEID BRENGEN?
Voordat je ergens goed in kunt zijn en iets belangrijks kunt doen, moet je er eerst slecht in zijn en geen idee hebben wat je doet. Dat is vrij duidelijk. En om ergens slecht in te zijn en geen idee te hebben wat je doet, moet je jezelf op de een of andere manier voor gek zetten, vaak herhaaldelijk. En de meeste mensen proberen te voorkomen dat ze zichzelf voor gek zetten, juist omdat het slecht is.
Dus, vanwege de transitieve eigenschap van geweldig zijn, zul je nooit iets doen dat belangrijk voelt als je alles vermijdt wat je mogelijk in verlegenheid zou kunnen brengen.
Ja, het lijkt erop dat het wederom allemaal neerkomt op kwetsbaarheid .
Op dit moment is er iets wat je wilt doen, iets waar je over nadenkt, iets waar je over fantaseert , maar je doet het niet. Je hebt ongetwijfeld je redenen. En je herhaalt die redenen tot in het oneindige .
Maar wat zijn die redenen? Want ik kan je nu al vertellen dat als die redenen gebaseerd zijn op wat anderen zouden denken, je jezelf flink in de problemen brengt.
Als je redenen bijvoorbeeld zijn: “Ik kan geen bedrijf starten, omdat tijd doorbrengen met mijn kinderen belangrijker voor me is”, of “De hele dag Starcraft spelen zou waarschijnlijk mijn muziek in de weg zitten, en muziek is belangrijker voor me”, dan is dat prima. Klinkt goed.
Maar als je redenen zijn: “Mijn ouders zouden het vreselijk vinden”, of “Mijn vrienden zouden me uitlachen”, of “Als ik faalde, zou ik eruit zien als een idioot”, dan is de kans groot dat je iets vermijdt waar je echt om geeft. Je bent namelijk juist bang voor datgene waar je bang voor bent, niet voor wat je moeder denkt of wat Timmy van de buren zegt.
Als je een leven leidt waarin je geen schaamte ervaart, is dat net zoiets als een leven leiden met je hoofd in het zand.
Als je een leven leidt waarin je geen schaamte ervaart, is dat net zoiets als een leven leiden met je hoofd in het zand.
Grote dingen zijn van nature uniek en onconventioneel. Om ze te bereiken, moeten we daarom tegen de kuddementaliteit ingaan. En dat is eng.
Omarm schaamte. Je dom voelen hoort bij het pad naar iets belangrijks, iets betekenisvols. Hoe meer angst je voelt voor een belangrijke levensbeslissing, hoe groter de kans dat je die juist wel nodig hebt.
5. HOE GA JE DE WERELD REDDEN?
Mocht je het nieuws de laatste tijd niet hebben gevolgd: de wereld heeft een paar problemen. En met “een paar problemen” bedoel ik eigenlijk: “alles is naar de klote en we gaan allemaal dood.”
Ik heb hier al eerder op gewezen , en onderzoek bevestigt dit ook, maar om een gelukkig en gezond leven te leiden, moeten we vasthouden aan waarden die groter zijn dan ons eigen plezier of onze eigen voldoening.
Dus kies een probleem en begin de wereld te redden. Er is genoeg om uit te kiezen. Onze verknipte onderwijssystemen , economische ontwikkeling, huiselijk geweld, geestelijke gezondheidszorg, overheidscorruptie. Sterker nog, ik zag een artikel over sekshandel in de VS en ik raakte er helemaal van in de war en wenste dat ik er iets aan kon doen. Het verpestte ook nog eens mijn ontbijt.
Zoek een probleem dat je aanspreekt en begin met het oplossen ervan. Natuurlijk ga je de wereldproblemen niet in je eentje oplossen. Maar je kunt wel een bijdrage leveren en een verschil maken. En dat gevoel van een verschil maken is uiteindelijk het belangrijkste voor je eigen geluk en voldoening.
Nu weet ik wat je denkt. “Jee Mark, ik lees al die vreselijke dingen en ik word er ook helemaal pissig van, maar dat vertaalt zich niet in actie, laat staan in een nieuwe carrière.”
Fijn dat je het vraagt”¦
6. PISTOOL TEGEN JE HOOFD. ALS JE ELKE DAG DE HELE DAG HET HUIS MOEST VERLATEN, WAAR ZOU JE DAN NAAR TOE GAAN EN WAT ZOU JE DOEN?
Voor velen van ons is de vijand gewoon ouderwetse zelfgenoegzaamheid. We vervallen in onze routines. We leiden onszelf af. De bank is comfortabel. De Doritos zijn cheesy. En er gebeurt niets nieuws.
Dat is een probleem.
Wat de meeste mensen niet begrijpen is dat passie het resultaat is van actie , en niet de oorzaak ervan.
Ontdekken waar je passie ligt in het leven en wat voor jou belangrijk is, is een full-contactsport, een proces van vallen en opstaan. Niemand weet precies hoe hij of zij over een activiteit denkt totdat hij of zij die daadwerkelijk uitvoert .
Stel jezelf dus de vraag: als iemand een pistool tegen je hoofd zou zetten en je zou dwingen elke dag je huis te verlaten voor alles behalve slapen, waarmee zou je jezelf dan bezighouden? En nee, je kunt niet zomaar in een koffiezaakje gaan zitten en Facebooken. Dat doe je waarschijnlijk al. Laten we doen alsof er geen nutteloze websites, geen videogames en geen tv zijn. Je moet elke dag de hele dag buiten zijn tot het tijd is om naar bed te gaan. Waar zou je dan heen gaan en wat zou je doen?
Inschrijven voor een dansles? Lid worden van een boekenclub? Een nieuwe graad halen? Een nieuw irrigatiesysteem uitvinden dat duizenden kinderlevens in landelijk Afrika kan redden? Leren deltavliegen?
Wat zou je met al die tijd doen?
Als je er zin in hebt, schrijf dan een paar antwoorden op en ga ze dan ook daadwerkelijk uitvoeren. Bonuspunten als je jezelf ermee voor gek zet.
7. ALS JE WIST DAT JE OVER EEN JAAR ZOU STERVEN, WAT ZOU JE DAN DOEN EN HOE ZOU JE HERDACHT WILLEN WORDEN?
De meesten van ons denken niet graag aan de dood . Het maakt ons bang. Maar nadenken over onze eigen dood heeft verrassend genoeg veel praktische voordelen. Een daarvan is dat het ons dwingt om ons te concentreren op wat er echt belangrijk is in ons leven en wat alleen maar frivool en afleidend is.
Toen ik studeerde, liep ik rond en vroeg ik mensen: “Als je nog een jaar te leven had, wat zou je dan doen?” Zoals je je kunt voorstellen, was ik een enorme hit op feestjes.
Veel mensen gaven vage en saaie antwoorden. Een paar drankjes werden bijna over me heen gespuugd. Maar het zorgde er wel voor dat mensen echt anders over hun leven gingen nadenken en hun prioriteiten opnieuw gingen evalueren.
Op de grafsteen van deze man zal staan: “Hier ligt Greg. Hij heeft elke aflevering van ’24’… twee keer bekeken.”
Wat zal jouw nalatenschap zijn? Welke verhalen zullen mensen vertellen als je er niet meer bent? Wat zal er in je overlijdensbericht staan? Is er überhaupt iets te zeggen? Zo niet, wat zou je er dan in willen zien? Hoe kun je daar vandaag al aan beginnen?
En nogmaals, als je fantaseert over een overlijdensbericht waarin een hoop stoere dingen staan waarmee je indruk maakt op een stel willekeurige andere mensen, dan heb je het mis.
Wanneer mensen het gevoel hebben dat ze geen richting of doel in hun leven hebben, komt dat omdat ze niet weten wat belangrijk voor ze is, ze weten niet wat hun waarden zijn.
En als je niet weet wat je waarden zijn, neem je in feite de waarden van anderen over en leef je volgens hun prioriteiten in plaats van je eigen. Dit is een enkeltje naar ongezonde relaties en uiteindelijk ellende .
Het ontdekken van je ‘doel’ in het leven komt in wezen neer op het vinden van die ene of twee dingen die groter zijn dan jezelf, en groter dan de mensen om je heen. En om die te vinden, moet je van je bank af komen en in actie komen, en de tijd nemen om verder te denken dan jezelf, om groter te denken dan jezelf, en paradoxaal genoeg, om je een wereld zonder jezelf voor te stellen.

